लामो समयदेखि जारी राजनीतिक अस्थिरता, कमजोर राज्य संयन्त्र र ह्रासोन्मुख अर्थतन्त्रले नेपाल गम्भीर संक्रमणकालबाट गुज्रिरहेको छ । बारम्बार सरकार परिवर्तन, नीतिगत अस्थिरता, सुस्त आर्थिक वृद्धि, बढ्दो बेरोजगारी, सार्वजनिक सेवामा देखिएको कमजोरी र जनविश्वासको ह्रासले राज्य सञ्चालनप्रति नै प्रश्न उठ्न थालेको छ। यही पृष्ठभूमिमा २०८२ सालमा हुन गइरहेको आमनिर्वाचनलाई देशको भविष्यको दिशा तय गर्ने निर्णायक अवसरका रूपमा हेरिएको छ। नयाँ तथा पुराना सबै राजनीतिक दलहरूले आफ्ना घोषणा पत्रमार्फत शिक्षा, स्वास्थ्य, कृषि, रोजगारी, सुरक्षा, राष्ट्रिय हित, यातायात, निर्माण, जलस्रोत, वातावरण संरक्षण र सुशासनजस्ता आधारभूत विषयलाई स्पष्ट प्राथमिकताका साथ सम्बोधन गर्नुपर्ने दबाब बढ्दै…

काठमाडौं / आगामी २०८२ सालमा हुने प्रतिनिधि सभाको आमनिर्वाचन नजिकिँदै जाँदा नेपाली राजनीतिक परिदृश्यमा नयाँ बहस सुरु भएको छ। लामो समयदेखि शासन सञ्चालन गर्दै आएका पुराना राजनीतिक दलप्रति जनताको विश्वास क्रमशः कमजोर बन्दै गएको देखिन्छ। देशमा बारम्बार सरकार परिवर्तन, राजनीतिक अस्थिरता, भ्रष्टाचारका आरोप, तथा जनअपेक्षाअनुसारको विकास हुन नसक्दा मतदाताहरू नयाँ वैकल्पिक शक्तिको खोजीमा लागेको विश्लेषकहरूको भनाइ छ। नेपालमा लोकतन्त्र स्थापनापछि विभिन्न राजनीतिक दलहरूले सरकारको नेतृत्व गर्दै आए पनि जनताले अपेक्षा गरेअनुसार स्थिर शासन व्यवस्था कायम गर्न नसकेको गुनासो व्यापक रूपमा उठ्दै आएको छ। पछिल्ला वर्षहरूमा सरकार गठन र विघटनको क्रम…

जाडोको समयमा चिसोको कारणले मानीसहरुमा धेरै स्वास्थ्य समस्याहरु देखापर्दछन् । जाडोमा अन्य मौसममा भन्दा बालबालिका र बृद्धबृद्धाहरु र दिर्घ रोगी हरुलाई बढी मात्रमा स्वास्थ्य समस्या हुने गर्दछ । त्यासकारण अहिलेको समयलाई बढी मात्रमा साबधानी सहित ध्यान दिएर आप्mनो दैनिकी चलाउनु महत्वपुर्ण मानिन्छ । यस्ता छन् जाडोमा हुने स्वास्थ्य समस्या र घरेलु उपचार बिधीहरु: श्वासप्रस्वास संम्बन्धि समस्या: चिसो बढेसंगै कतिपय मानिसहरुमा श्वासप्रस्वास संम्बन्धि रोग लाग्ने गर्दछ । यसको सबैभन्दा छिटो प्रभाब बिरामी बृद्धबृद्धा साना साना बालबालिका तथा सुत्केरी महिलामा पर्न जान्छ । श्वासप्रस्वास संम्बन्धि रोग लाग्नुको प्रमुख कारण प्रदुषण धुम्रपानसंगै चिसो…

अर्टिजम भन्नाले मस्तिस्कको असाधारण अबस्था हो । यो एउटा मस्तिस्कको बिशेष अबस्था मात्र हो । यो एक किसिमको जन्म जात बिशेष अबस्था हो । अर्टिजम भएका बालबालिकाको शारिरिक अबस्था सामान्य भएता पनि सामाजिक सिप ,संन्चार सम्बन्धि सिप र सिकाईको क्षमता कम हुन्छ । संक्षेपमा भन्नु पर्दा अर्टिजम भन्नाले बालबालिकाको मस्तिस्क बिकासको क्रममा आउने समस्या हो । भन्ने बुझ्नु पर्दछ । अर्टिजम स्नायु तथा नशाको बिकासमा आउने ह्रासले उत्पन्न हुने समस्या हो । यो जन्म जात नशा र तन्तुको बिकासका क्रममा आएको असमानताको एउटा रुप हो । अर्टिजम लाई न्युरो डेभलपमेन्ट…

हाम्रो शरिरमा रहेका अन्य सम्पुर्ण अंग हरुको जति महत्व रहेको छ । तेतीनै महत्व मुख तथा दाँतको रहेको छ । त्यसै कारणले मुख तथा दाँतको स्वास्थ्यमा सचेत रहनु र जानकारी लिनु आबश्यक मानिन्छ । मुख तथा दाँत ले ब्यक्तिको स्वास्थ्यमा मात्र नभएर उसको सौन्दर्यतामा समेत टेबा पुराएको हुन्छ । दाँत सफा र मजबुत भएमा ब्यक्तिले बुढ्यौलीको महशुस कम गर्दछ । किनकि उसको खानपान मा सहजता बोलीमा सहजता र सुन्दरतामा समेत दाँतले महत्व पुर्ण भुमिका खेलेका हुन्छन् । दाँत मुखमा टम्म मिलेर रहेको अबस्थामा ब्यक्तिको बोलीमा स्पष्टता रहन्छ । भने दाँत…

मानब शरिरमा इन्सुलिन हर्मोनको उत्पादन रगतमा प्राप्त नहुनु वा इन्सुलिन प्राप्त हुदा पनि काम गर्न छोड्नु जसले गर्दा शरिरमा भएको रगतमा चिनिको मात्रा अत्याधिक बढेर जानु वा रगतमा चिनिको मात्रा आबश्यक भन्दा बढी हुने अबस्था लाई मधुमेह ,डायबिटीज वा चिनि रोग भनिन्छ । रगतमा चिनिको मात्रा खालिपेटमा १०० भन्दा तल र खाना खाएपछी १४० भन्दा माथी हुनु पर्दछ । यदी भोकोपेटमा वा खालिपेटमा जाँच गर्दा सुगरलेभल १२६ भन्दा माथी भयो भने र खानाखाएको दुई घन्टा पछी सुगरलेभल जाँचगर्दा २०० भन्दा माथी भएमा उक्त अबस्थालाई डायबिटिज, मधुमेह वा चिनिरोग भनिन्छ ।…

-आमा गर्भवती भएको दिन देखि बच्चाको उमेर २ बर्षको हुँदाको को बेला सम्मको उमेरलाई सुनौलो १००० दिन भनिन्छ । गर्भको अवधि २७० दिन र जन्म पश्चात २ बर्षको उमेर ७३० दिन गरी जम्मा १००० दिन लाई सुनौलो १००० दिन भनिन्छ । बच्चाको मानसिक बिकास २ बर्षको उमेर सम्म ८० प्रतिशतले बृद्वि बिकास हुने हुदाँ गर्भ रहेदेखि बच्चा को उमेर २ बर्ष भित्र आमा र बच्चा दुबैलाई अत्यन्तै स्याहार गर्नुपर्ने हुन्छ । जसमा गर्भमा ३० प्रतिशत ले र जन्म पश्चात पहिलो बर्ष भित्र २५ प्रतिशत र दोस्रो बर्षमा २५ प्रतिशत गरि…

तीज पर्वमा हिन्दु नारीहरूको महत्त्वपूर्ण महिमा बोकेको चाडका रूपमा मानिन्छ । सानै उमेरमा पराइको घर अन्माएर जाँदा पराई घरको रहन सहन रितिरिवाज संस्कृति सँग घुलमिल भएर बस्नु पर्ने बाध्यता सँगै घरायसी कामकाजमा व्यस्त चेली, सवेरै उठी ढिकी, जाँतो, दैलो, कुचो पानी लगायत अन्य कार्यहरु मेलापात घाँस दाउरामा व्यस्त हुनु महिला दिदी बहिनीहरूको दिनचर्यामा नै बित्ने ईतिहास ताजा छ। ति अप्ठ्यारा हरुलाई चिर्दै बर्षको एकपटक बिबाह गरेर टाढा रहेका चेलिबेटीहरुका लागि तीज पर्वमा माईत जान पाउनु नै शाैभाग्य नै हो ।माइतमा बुबा आमा दाजुभाई दिदीबहिनी र बालापनका साथीहरू सँग भेटघाट हुने…