स्वास्थ्यसमाचार/  लुम्बिनी प्रदेशमा असोज ९ देखि ११ गतेसम्म भारीदेखि अतिभारी वर्षाको सम्भावना रहेकाले उच्च सतर्कता अपनाउन प्रदेश सरकारले आग्रह गरेको छ। मौसम विज्ञान विभागले मेघगर्जन, चट्याङ र हुरीबताससहित भारीदेखि धेरै भारी वर्षा तथा केही स्थानमा अतिभारी वर्षा हुन सक्ने प्रक्षेपण गरेपछि मुख्यमन्त्री चेतनारायण आचार्यले बुधबार अपिल जारी गर्दै जोखिमयुक्त क्षेत्रमा विशेष सावधानी अपनाउन आग्रह गरेका हुन्। भारी वर्षाका कारण बाढी, पहिरो, भूक्षय, गेग्रान बहाव तथा तराई र सहरी क्षेत्रमा डुबानको जोखिम बढ्न सक्ने भन्दै उनले नदी, खोला तथा नालाको पानीको सतह बढ्न सक्ने र सडक तथा यातायात प्रभावित हुन सक्ने…

स्वास्थ्यसमाचार/स्वास्थ्य सेवा विभागअन्तर्गतको नर्सिङ तथा सामाजिक सुरक्षा महाशाखाको निर्देशक परिवर्तन गरिएको छ । स्वास्थ्य तथा खाद्य स्वच्छता मन्त्री निशा मेहताले मन्त्रीस्तरीय निर्णय गर्दै महाशाखाको निर्देशक हिराकुमारी निरौलालाई वीर अस्पतालमा सरुवा गरी नयाँ निर्देशकको जिम्मेवारी बन्दना थापालाई दिनुभएको हो । शहीद शुक्रराज ट्रपिकल तथा सरुवा रोग अस्पताल, टेकुमा कार्यरत थापालाई नर्सिङ तथा सामाजिक सुरक्षा महाशाखाको निर्देशकको जिम्मेवारी दिइएको हो । निरौला र थापा दुवै स्वास्थ्य सेवातर्फका एघारौँ तहका नर्सिङ अधिकृत हुनुहुन्छ । मन्त्री मेहताले गत शुक्रबार गरेको निर्णयअनुसार थापाले विभागअन्तर्गतको नर्सिङ तथा सामाजिक सुरक्षा महाशाखाको नेतृत्व सम्हाल्नुहुनेछ । महाशाखाले नर्सिङ सेवाको…

स्वास्थ्यसमाचार/विद्यालय तहमा बालबालिका तथा किशोरकिशोरीको स्वास्थ्य र पोषण अवस्थामा सुधार ल्याउन विद्यालय नर्सको भूमिका प्रभावकारी बनाउनुपर्नेमा जोड दिइएको छ। स्वास्थ्य निर्देशनालय लुम्बिनीको आयोजनामा दाङ, नवलपरासी, रुपन्देही र कपिलवस्तुका विद्यालयमा कार्यरत २६ जना स्वास्थ्यकर्मीका लागि बुटवलमा दुईदिने अभिमुखीकरण कार्यक्रम यस्तो बताईएको हो। ईन्द्रेणी/फेयरमेडको प्रेरणा परियोजनाको सहयोगमा आयोजित कार्यक्रममा विद्यालय स्वास्थ्य नर्स तथा रोभिङ नर्सको भूमिका, जिम्मेवारी र विद्यालयमा स्वास्थ्य प्रवर्द्धनसम्बन्धी गतिविधिका विषयमा छलफल गरिएको थियो। कार्यक्रमको उद्घाटन स्वास्थ्य निर्देशनालय लुम्बिनीका निर्देशक रोशनलाल चौधरीले गर्नुभएको थियो। कार्यक्रममा स्वास्थ्य कार्यालय रुपन्देहीका प्रमुख उमादेवी थापा, फेयरमेडको प्रेरणा परियोजनाका सोभाराम भण्डारी ,फेयरमेड फाउण्डेशन नेपालका तुलसीराम…

स्वास्थ्यसमाचार/ स्वास्थ्य तथा खाद्य स्वच्छता मन्त्रालय अन्तर्गतको शक्तिशाली निकाय स्वास्थ्य सेवा विभागको निमित्त महानिर्देशकको जिम्मेवारी डा. कृष्ण पौडेलले पाएका छन्। स्वास्थ्य मन्त्री निशा मेहताले मन्त्रीस्तरिय निर्णय गर्दै विभागको महानिर्देशकको जिम्मेवारी डा.पौडेललाई दिएकी हुन्। यसअघि स्वास्थ्य बिमा बोर्डको कार्यकारी निर्देशकको जिम्मेवारी समेत सम्हाालेका डा.पौडेलले भद्रगोल अवस्थामा पुगेको बोर्डलाई लयमा ल्याएका थिए। वरिष्ठ बालरोग विशेषज्ञ समेत रहेका डा. पौडेल स्वास्थ्य सेवाका अब्बल प्रशासकको रुपमा गनिन्छन। उनी ११ औँ तहका अधिकृत हुन्। यसअघि सप्तरीको राजविराजस्थित गजेन्द्रनारायणसिंह अस्पतालमा कार्यरत थिए। डा. पौडेल निमित्त महानिर्देशकमा आएपछि यसअघि निमित्त रहेका डा.अनुज भट्टचन पूर्ववत् विभागकै इपिडिमियोलोजी तथा…

स्वास्थ्यसमाचार/ सुरक्षित मातृत्व तथा प्रजनन स्वास्थ्य अधिकार ऐन २०७५ लाई संशोधन गर्न बनेको विधेयक संसद्‌मा दर्ता भएको छ ।स्वास्थ्य तथा खाद्य स्वच्छता मन्त्री निशा मेहताले यो विधेयक ल्याएकी हुन् । उनका अनुसार नेपालको संविधानद्वारा प्रदत्त महिलाको सुरक्षित मातृत्व तथा प्रजनन स्वास्थ्य सम्बन्धी हकको सम्मान, संरक्षण र परिपूर्ति गर्नको लागि मातृत्व तथा प्रजनन स्वास्थ्य सेवालाई सुरक्षित, गुणस्तरीय, सर्वसुलभ तथा पहुँचयोग्य बनाउनुपर्ने छ । यस सम्बन्धमा आवश्यक व्यवस्था गर्नको लागि सुरक्षित मातृत्व तथा प्रजनन स्वास्थ्य अधिकार ऐन २०७५ कार्यान्वयनमा रहेको छ । तर नेपालको पछिल्लो जनगणना अनुसार नेपालको जनसंख्या वृद्धिदर निरन्तर घट्दो…

स्वास्थ्यसमाचार / ‘घुस डिल’को आरोप सार्वजनिक भएपछि गण्डकी प्रदेश सरकारले स्वास्थ्य मन्त्रालयका सचिव डा. युवानिधि बसौलालाई जिम्मेवारीबाट हटाएर मुख्यमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद्को कार्यालयमा काजमा खटाउने निर्णय गरेको छ। पोखराको पद्म नर्सिङ होमलाई ५० शय्याबाट १०० शय्यामा स्तरोन्नति गर्ने अनुमति प्रक्रियामा तत्कालीन स्वास्थ्यमन्त्री लक्ष्मणबहादुर पाण्डे, उनका स्वकीय सचिव यादव पौडेल र सचिव बसौलाको भूमिकामाथि प्रश्न उठेपछि प्रदेश सरकारले छानबिन अघि बढाएको हो। मन्त्रिपरिषद्ले पछिल्ला दुई वर्षमा स्वास्थ्य मन्त्रालयबाट अस्पताल सञ्चालन अनुमति तथा स्तरोन्नतिसम्बन्धी भएका निर्णय, कानुनी प्रक्रिया र अभ्याससमेत छानबिन गर्ने निर्णय गरेको छ। मुख्यमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद्को कार्यालयका उपसचिवको संयोजकत्वमा तीन सदस्यीय समिति…

स्वास्थ्यसमाचार/विश्व फार्मेसी दिवस २०२६ को अवसरमा लुम्बिनी प्रदेशमा फार्मासिस्टको पेशागत भूमिका, औषधिको सुरक्षित तथा तर्कसंगत प्रयोग र स्वास्थ्य सेवामा फार्मेसी क्षेत्रको योगदानबारे छलफल गरिएको छ। नेपाल फार्मेसी संघ लुम्बिनी प्रदेशको आयोजनामा बुटवलमा आयोजित शुभकामना आदान–प्रदान तथा कार्यपत्र प्रस्तुतीकरण कार्यक्रममा सहभागीले फार्मासिस्टको भूमिका औषधि वितरणमा मात्र सीमित नरहेको भन्दै बिरामीलाई औषधिसम्बन्धी उचित परामर्श, औषधिको सुरक्षित प्रयोग र उपचारको प्रभावकारितामा फार्मासिस्टको भूमिका महत्वपूर्ण हुने बताएका हुन्। कार्यक्रममा नेपाल फार्मेसी संघ केन्द्रीय उपाध्यक्ष एवं सिटिइभिटी परीक्षा उपनियन्त्रक डा. मीना भट्टले फार्मासिस्टको व्यावसायिक भूमिका, औषधिको सुरक्षित तथा तर्कसंगत प्रयोग, बिरामीलाई प्रभावकारी औषधि परामर्श र…

अस्पतालमा बिरामीको चाप बढ्दै थियो। कोही पीडाले छटपटाइरहेका थिए, कोही आफन्तको अवस्थाले आत्तिएका। कसैलाई तत्काल उपचार चाहिएको थियो भने कसैलाई केही शब्दको ढाडस। त्यही भीडमा नर्स सीता खनाल (मरासिनी) आफ्नो जिम्मेवारीमा खटिइरहेकी थिइन्। बिरामीको अवस्था बुझ्ने, जीवनसूचक हेर्ने, चिकित्सकसँग समन्वय गर्ने, औषधि व्यवस्थापन गर्ने र परिवारलाई आवश्यक जानकारी दिने उनको नियमित जिम्मेवारी हो। तर झन्डै तीन दशक लामो सेवायात्रामा उनले बुझेकी छन्न-र्सिङको जिम्मेवारी यतिमै सकिँदैन।कहिलेकाहीँ बिरामीलाई औषधिभन्दा बढी आश्वासन चाहिन्छ। परिवारलाई उपचारभन्दा पहिले भरोसा चाहिन्छ। अनि कतिपय अवस्थामा नर्सको एउटा हँसिलो अनुहार र मीठो बोलीले पनि बिरामीको मनमा बाँच्ने आशा…

रुपन्देहीमा परिवार नियोजनका साधन तथा सेवाको पहुँच विस्तार हुँदै गए पनि सेवाग्राहीलाई सही परामर्श र उपयुक्त साधन छनोटमा अझै जोड दिनुपर्ने देखिएको छ। स्वास्थ्य संस्थामा विभिन्न प्रकारका परिवार नियोजनका साधन उपलब्ध भए पनि साधनको उपलब्धतालाई मात्र सेवा प्रभावकारी भएको मान्न नसकिने स्वास्थ्यकर्मीहरूको भनाइ छ। स्वास्थ्य कार्यालय रुपन्देहीको आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को वार्षिक समीक्षा प्रतिवेदनअनुसार जिल्लाका ५० स्वास्थ्य संस्थाबाट परिवार नियोजनका अस्थायी तथा स्थायी विधिसम्बन्धी सेवा उपलब्ध हुँदै आएका छन्। इम्प्लान्ट सेवा १११ र आइयूसीडी सेवा ५० स्वास्थ्य संस्थाबाट प्रदान भइरहेको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ। परिवार नियोजनअन्तर्गत कन्डम, डिपो, खाने चक्की, इम्प्लान्ट…