स्वास्थ्यसमाचार/महिनावारीलाई अझै पनि लाज, छुवाछुत, विभेद र अपवित्रतासँग जोडेर हेर्ने सामाजिक सोच परिवर्तन गर्नुपर्नेमा सरोकारवालाहरूले जोड दिएका छन्। राधा पौडेल फाउन्डेसनले बुधबार बुटवलमा आयोजना गरेको ‘भान्सादेखि संसदसम्मको सहभागिताका लागि मर्यादित महिनावारी’ विषयक अन्तरक्रिया कार्यक्रममा बोल्दै फाउन्डेसनकी अध्यक्ष राधा पौडेलले महिनावारीलाई पाप वा अपवित्र अवस्थाका रूपमा लिने सोच समाजमा अझै गहिरो रूपमा रहेको बताइन्। उनले यस्तो विभेदले महिलामात्र नभई पुरुष र बालबालिकासमेत प्रभावित हुने उल्लेख गर्दै महिनावारीका कारण हुने भेदभावले बालबालिकाको शिक्षा, स्वास्थ्य र अधिकारमा समेत असर पार्ने बताइन्। पौडेलका अनुसार संसारभर महिनावारीलाई जनाउने पाँच हजारभन्दा बढी नाम प्रचलनमा छन् भने…

स्वास्थ्यसमाचार/ लुम्बिनी प्रदेश सरकारले आफ्नो दरबन्दीमा नजाने विशेषज्ञ चिकित्सकविरुद्ध कडा कदम चाल्ने चेतावनी दिएको छ। स्वास्थ्य  मन्त्री रामजी प्रसाद घिमिरेले सरकारले तोकेको दरबन्दीमा तत्काल हाजिर हुन सम्बन्धित चिकित्सकलाई आग्रह गर्दै अटेर गरे राजीनामा माग्नेसम्मको अवस्था आउने बताएका छन्। मन्त्री घिमिरेका अनुसार प्रदेश सरकारले जनताको सहज र गुणस्तरीय स्वास्थ्य सेवा सुनिश्चित गर्न चिकित्सक लाई दरबन्दी अनुसार कार्यस्थलमा खटाएको भए पनि केही ११औँ तहका विशेषज्ञ चिकित्सकहरू भने सरकारले तोकेको स्थानमा नगई आफूलाई सुविधा हुने अस्पताल वा कार्यालयमै बसिरहेको पाइएको छ। यस्तो प्रवृत्तिले दुर्गम तथा आवश्यक सेवा रहेका अस्पतालमा विशेषज्ञ चिकित्सकको अभाव सिर्जना…

स्वास्थ्यसमाचार/नेपाली कांग्रेसका सभापति गगनकुमार थापाले सरकारले निजी शिक्षा र स्वास्थ्य क्षेत्रमा लगाइएको ३ प्रतिशत समता कर लागू नगर्ने गरी गरेको निर्णयको स्वागत गर्नुभएको छ। सोमबार एक सामाजिक सञ्जाल (फेसबुक) मार्फत आफ्नो धारणा सार्वजनिक गर्दै सभापति थापाले सो व्यवस्था अनुपयुक्त रहेको कुरा आफूहरूले सुरुआतदेखि नै उठाउँदै आएको बताउनुभएको हो। “निजी अस्पताल र विद्यालय रोज्ने सबै नागरिक सम्पन्न हुँदैनन्। धेरैका लागि त्यो कुनै विलासिता (लक्जरी) होइन, बाध्यता हो,” उहाँले भन्नुभएको छ। निजी क्षेत्र पनि देशको शिक्षा र स्वास्थ्य प्रणालीको अभिन्न साझेदार रहेको उल्लेख गर्दै थापाले सेवा प्रवाहमै अतिरिक्त शुल्क वा करको भार…

स्वास्थ्यसमाचार/  प्रधानमन्त्री बालेन शाहले स्वास्थ्य शिक्षामा लगाइएको ३ प्रतिशत कर लागू नगर्ने निर्णय गरिएको बताएका छन् । मंगलबार सामाजिक सञ्जालमार्फत प्रधानमन्त्री शाहले निजी शिक्षा र स्वास्थ्य क्षेत्रमा लगाइएको ३ प्रतिशत समता कर अहिले बमोजिम कार्यान्वयन गर्दा आम मानिसले थप खर्च गर्नुपर्ने र निराशा भोग्नुपर्ने देखिएको बताएका हुन्। ‘निजी शिक्षा र स्वास्थ्य क्षेत्रमा लगाइएको ३% समता कर अहिले भने बमोजिम नै कार्यान्वयन गर्दा आममानिसले थप खर्च र निराशा भोग्नु पर्ने देखियो, यसैले माननीय अर्थमन्त्री स्वर्णिम वाग्लेसँगको परामर्शपछि हालका लागि शिक्षा समता शुल्क र स्वास्थ्य समता शुल्क लागू नगर्ने निर्णय गरिएको छ,’…

स्वास्थ्यसमाचार/लुम्बिनी प्रदेश सरकारले प्रदेश सभाबाट नीति तथा बजेटमार्फत पारित गरी रुपन्देहीको देवदहमा स्थापना गर्ने निर्णय गरिएको स्वास्थ्य तालिम केन्द्रलाई पुनः दाङ सार्ने तयारी थालेपछि कानुनी, प्रशासनिक र राजनीतिक विवाद चुलिएको छ। प्रदेश सभाबाट पारित निर्णयलाई मन्त्रिपरिषद्को निर्णयका आधारमा उल्ट्याउन खोजिएको भन्दै सरोकारवालाले सरकारको कदममाथि गम्भीर प्रश्न उठाएका छन्। उनीहरूले प्रदेश सभाले पारित गरेको निर्णय कार्यपालिकाको निर्णयबाट परिवर्तन गर्न नमिल्ने तर्क गरेका छन्। लुम्बिनी प्रदेशका संस्थापक मुख्यमन्त्री शंकर पोखरेल नेतृत्वको सरकारले स्वास्थ्य तालिम केन्द्र देवदहमा स्थापना गर्ने निर्णय प्रदेश सभाबाट गराएको थियो। सोही निर्णय कार्यान्वयनका लागि करिब ४ करोड रुपैयाँ बजेट…

आजको डिजिटल युगमा फेसबुक, टिकटक, युट्युब, इन्स्टाग्रामलगायत सामाजिक सञ्जाल हाम्रो दैनिक जीवनको अभिन्न हिस्सा बनेका छन्। सूचना आदानप्रदान, शिक्षा, मनोरञ्जन तथा सामाजिक सम्बन्ध विस्तारका लागि यी माध्यम अत्यन्त उपयोगी छन्। तर पछिल्लो समय आत्महत्या, आत्मदाह, हिंसा तथा निराशालाई प्रत्यक्ष वा अप्रत्यक्ष रूपमा आकर्षक, सनसनीपूर्ण वा भावनात्मक ढङ्गले प्रस्तुत गर्ने सामग्री उल्लेख्य रूपमा बढिरहेका छन्। यस्ता सामग्रीले विशेष गरी मानसिक रूपमा संवेदनशील व्यक्ति, किशोर–किशोरी, युवा तथा तनाव र अवसादसँग संघर्ष गरिरहेका मानिसहरूको मनोबल कमजोर बनाउन सक्छ। त्यसैले सामाजिक सञ्जालको प्रयोग स्वतन्त्र मात्र होइन, जिम्मेवार पनि हुनुपर्छ। मानसिक स्वास्थ्य भनेको केवल मानसिक…

स्वास्थ्यसमाचार/स्वास्थ्य तथा खाद्य स्वच्छता मन्त्रालयले नेपाल स्वास्थ्य सेवाका तीन जना अधिकृतलाई १०औँ तहको वरिष्ठ प्रशासक पदमा स्तरवृद्धि गरेको छ। मन्त्रालयको असार ३१ गतेको सचिवस्तरीय निर्णयअनुसार स्वास्थ्य सेवा विभागमा कार्यरत जनस्वास्थ्य प्रशासक हेमराज पाण्डेय, राष्ट्रिय स्वास्थ्य शिक्षा, सूचना तथा सञ्चार केन्द्र, टेकुमा कार्यरत स्वास्थ्य शिक्षा प्रशासक अरुण ज्ञवाली तथा जनस्वास्थ्य प्रशासक दयाकृष्ण पन्तलाई १०औँ तहको वरिष्ठ प्रशासक पदमा स्तरवृद्धि गरिएको हो। स्तरवृद्धिसँगै हेमराज पाण्डेय वरिष्ठ जनस्वास्थ्य प्रशासक, अरुण ज्ञवाली वरिष्ठ स्वास्थ्य शिक्षा प्रशासक तथा दयाकृष्ण पन्त वरिष्ठ जनस्वास्थ्य प्रशासक पदमा पदोन्नत भएका छन्। नेपाल स्वास्थ्य सेवा ऐन, २०५३ (चौथो संशोधनसहित) को…

स्वास्थ्यसमाचार/ रुपन्देहीमा विद्यालय उमेरका विद्यार्थी, विशेषगरी किशोरीहरूमा रक्तअल्पता (एनेमिया) उच्च देखिएपछि त्यसको नियन्त्रणका लागि आइरन चक्की वितरण मात्र पर्याप्त नभई पोषण शिक्षा, व्यवहार परिवर्तन र विद्यालय-स्वास्थ्य संस्थाबीचको समन्वयलाई प्रभावकारी बनाउनुपर्नेमा सरोकारवालाले जोड दिएका छन्। स्वास्थ्य कार्यालय रुपन्देहीले आयोजना गरेको जिल्लास्तरीय रक्तअल्पता व्यवस्थापन तथा मासिक समीक्षा बैठकमा प्रस्तुत तथ्यांकले जिल्लामा रक्तअल्पता अझै सार्वजनिक स्वास्थ्यको चुनौतीका रूपमा रहेको देखाएको छ। बैठकमा प्रस्तुत तथ्यांकअनुसार आर्थिक वर्ष २०८२-८३ मा रुपन्देहीका ११ हजार ४४४ विद्यार्थीको हेमोग्लोबिन परीक्षण गर्दा ४ हजार ३२१ जना (३७.८ प्रतिशत) मा रक्तअल्पता भेटिएको छ। तीमध्ये १ हजार ९८९ जना हल्का, २…

स्वास्थ्यसमाचार/ लुम्बिनी प्रादेशिक अस्पतालको क्यान्टीन सञ्चालनका लागि नयाँ ठेक्का प्रक्रिया सम्पन्न भएको छ । नयाँ सम्झौतासँगै अस्पतालले क्यान्टीनबाट प्राप्त गर्ने आम्दानीमा ठूलो वृद्धि हुने भएको छ । अस्पतालका अनुसार यसअघि क्यान्टीनबाट वार्षिक करिब १८ लाख रुपैयाँ र मासिक १ लाख ५० हजार रुपैयाँ मात्र आम्दानी हुँदै आएको थियो । नयाँ ठेक्का सम्झौतापछि भने अस्पतालको वार्षिक आम्दानी १ करोड ३३ लाख रुपैयाँभन्दा बढी पुग्नेछ । नयाँ सम्झौताअनुसार क्यान्टीन सञ्चालकले अस्पताललाई मासिक ११ लाख ११ हजार १११ रुपैयाँ बुझाउनेछ । यो सम्झौता पाँच वर्षका लागि गरिएको अस्पतालले जनाएको छ । लुम्बिनी प्रादेशिक…

स्वास्थ्यसमाचार/ लुम्बिनी आयुर्वेद चिकित्सालयले आर्थिक वर्ष २०८२-८३ मा सञ्चालन गरेको स्वर्णप्राशन (स्वर्ण बिन्दु प्राशन) कार्यक्रममा १३ हजारभन्दा बढी बालबालिका सहभागी भएका छन्। रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता अभिवृद्धि गर्ने उद्देश्यले सञ्चालन गरिएको कार्यक्रममा एक वर्षको अवधिमा १३ हजार ५० जना बालबालिकालाई स्वर्णप्राशन गराइएको चिकित्सालयले जनाएको छ। चिकित्सालयका सूचना अधिकारी गणेश सापकोटाका अनुसार आर्थिक वर्ष २०८२-८३ मा कुल १३ हजार ५० जना बालबालिकालाई स्वर्णप्राशन गराइएको हो। यसमध्ये ७ हजार ३३९ बालक र ५ हजार ७११ बालिका रहेका छन्। चिकित्सालयले वर्षभरि ११ पटक स्वर्णप्राशन कार्यक्रम सञ्चालन गरेको जनाएको छ। प्रत्येक महिनाको पुष्य नक्षत्रका अवसरमा…