लुम्बिनी प्रदेशमा स्वास्थ्य सेवा विस्तारसँगै रोग पहिचान गर्ने परीक्षणको दायरा पनि फराकिलो भएको छ। स्वास्थ्य संस्थाहरूमा सेवा थपिएका छन्, विभिन्न रोगको परीक्षण र उपचारमा नागरिकको पहुँच बढेको छ। तर रोग लाग्नै नदिने रोकथाम, स्वस्थ जीवनशैलीका लागि आवश्यक जानकारी र नागरिकको व्यवहारमा परिवर्तन ल्याउने स्वास्थ्य शिक्षा र व्यवहार परिवर्तन भने अझै स्वास्थ्य प्रणालीको केन्द्रमा पुग्न सकेको छैन। स्वास्थ्य शिक्षा भनेको कुनै अभियानका बेला सूचना बाँड्ने वा स्वास्थ्य सम्बन्धी सन्देश दिने काम मात्र नभई नागरिकले आफूलाई लागेको वा लाग्न सक्ने रोगबारे बुझ्ने, जोखिम घटाउने र आफ्नो दैनिक व्यवहारमा परिवर्तन ल्याउने प्रक्रिया हो।…
समाचार
सुत्केरी आमालाई तलबसहित ६ महिना प्रसूति बिदा, बुबालाई ४२ दिन स्याहार बिदा
स्वास्थ्यसमाचार/ सरकारले आमालाई कम्तीमा ६ महिना र बुबालाई ४२ दिनसम्म तलबसहितको प्रसूति तथा स्याहार बिदा दिने व्यवस्था प्रस्ताव गर्दै सुरक्षित मातृत्व तथा प्रजनन स्वास्थ्य अधिकार ऐन, २०७५ संशोधनको तयारी गरेको छ । कानुन, न्याय तथा संसदीय मामिलामन्त्री सोविता गौतमका अनुसार सुरक्षित मातृत्व तथा प्रजनन स्वास्थ्य अधिकार ऐन संशोधनका लागि विधेयक तयार भइसकेको छ । उक्त विधेयक मन्त्रिपरिषद्बाट पारित गराएर संसदमा लैजाने तयारी भइरहेको उनले बताएकी छन् । प्रस्तावित विधेयकमा आमालाई कम्तीमा ६ महिना तलबसहितको प्रसूति बिदा र बुबालाई ४२ दिनसम्म तलबसहितको प्रसूति स्याहार बिदा दिने व्यवस्था राखिएको मन्त्री गौतमले जानकारी…
रुपन्देहीमा नसर्ने रोग बढ्दो, क्यान्सरका ४३९ र मुटुका २७६ बिरामी
स्वास्थ्यसमाचार/रुपन्देहीमा क्यान्सर, मुटु र मिर्गौलालगायत नसर्ने रोगको भार बढ्दो देखिएको छ। स्वास्थ्य कार्यालय रुपन्देहीले आर्थिक वर्ष २०८२-८३ को वार्षिक समीक्षामा सार्वजनिक गरेको तथ्यांकअनुसार विपन्न नागरिक उपचार कोषअन्तर्गत एक लाख रुपैयाँसम्मको उपचार सहायताका लागि सिफारिस भएका सेवाग्राहीमा क्यान्सरका बिरामी सबैभन्दा धेरै छन्। जिल्लाभर क्यान्सरका ४३९, मुटुका २७६ र मिर्गौलाका १६२ जना उपचार सहायताका लागि सिफारिस भएका छन्। यसबाहेक सिकल सेल एनिमिया, स्पाइनल इन्जुरी र हेड इन्जुरीका सेवाग्राही पनि छन्। पालिका अनुसार बुटवलमा क्यान्सरका ७५, मुटुका ४३ र मिर्गौलाका ३४ जना छन्। तिलोत्तमामा क्यान्सरका ६७, मुटुका ३५ र मिर्गौलाका २६ जना उपचार…
भीरको बाटोदेखि अप्रेसन थिएटरसम्म : ४० हजार शल्यक्रिया गरेका डा. खनाल
गुल्मीको धुर्काेटमा जन्मेर हाल रुपन्देहीको तिलोत्तमा-२ निवासी कृष्ण खनालको उमेर ६८ टेक्न थाल्यो । २०३९ सालमा कर्णालीको कालिकोटस्थित फुकोट हेल्थपोष्टमा हेल्थ असिस्टेन्टबाट स्वास्थ्य सेवामा प्रवेश गरेका उनी कमाउँदै पढ्दै गरेर २०५० सालमा एमबीबीएस पास गरी ०५२ सालमा डाक्टरको रूपमा मुस्ताङबाट सेवा सुरु गरेका हुन् । २०६० सालमा सर्जनमा एमडी गरेका उनी २०६१ सालदेखि २०७६ सम्म पहिलेको लुम्बिनी अञ्चल अहिले प्रादेशिक अस्पतालमा सेवा गरेर निवृत्त हुन् । खनाल सरकारी सेवाबाट निवृत्त भए पनि निजी अस्पतालमा अहिले पनि पूर्णकालीन रूपमा सेवारत छन् । श्रीमती, एक छोरा र छोरीसहित चारै जना स्वास्थ्य सेवामा…
लामो समयदेखि बन्द पृथ्वीचन्द्र अस्पतालको ५०० एमए एक्स–रे सेवा पुनः सञ्चालन
स्वास्थ्यसमाचार/नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पश्चिम) को सदरमुकाम परासीस्थित पृथ्वीचन्द्र अस्पतालमा लामो समयदेखि बन्द रहेको आधुनिक ५०० एमए क्षमताको एक्स–रे मेसिन मर्मतपछि पुनः सञ्चालनमा आएको छ। यसअघि अस्पतालमा १०० एमए क्षमताको एक्स–रे मेसिनबाट सेवा दिइँदै आएको थियो। पुरानो एक्स–रे मेसिनको क्षमताले बिरामीको बढ्दो चापअनुसार सेवा दिन कठिन भइरहेका बेला ५०० एमए क्षमताको मेसिन मर्मत गरी सञ्चालनमा ल्याइएपछि अस्पतालमा आउने बिरामीलाई थप सहज हुने अपेक्षा गरिएको छ। विशेषगरी जटिल प्रकृतिका बिरामीको परीक्षण तथा उपचारमा आधुनिक एक्स–रे प्रविधिले सहयोग पुग्ने अस्पतालले जनाएको छ। अस्पताल प्रमुख डा. वृजकुमार यादवले लामो समयदेखि सञ्चालनमा आउन नसकेको एक्स–रे…
तीजको महत्व र स्वास्थ्यसँगको सम्बन्ध : आस्था, संस्कृति र स्वस्थ जीवनशैली
नेपाली वैदिक सनातन परम्परा र सांस्कृतिक पर्वहरूमध्ये हरितालिका तीज नेपाली महिलाहरूको महत्वपूर्ण पर्व हो। धार्मिक, सांस्कृतिक तथा सामाजिक दृष्टिले विशेष महत्व बोकेको तीज पछिल्लो समय स्वास्थ्यसँग पनि जोडिएर चर्चा हुने गरेको छ। हिन्दू धर्मग्रन्थअनुसार सत्ययुगमा हिमालय पर्वत र मेनकाकी पुत्री पार्वतीले भगवान् शिवलाई पति रूपमा प्राप्त गर्न कठोर तपस्या गरेकी थिइन्। पार्वतीका पिता हिमालयले उनको इच्छाविपरीत भगवान् विष्णुसँग विवाह गरिदिन खोजेपछि उनले आफ्ना साथीहरूसँग आफ्नो समस्या सुनाइन्। त्यसपछि साथीहरूले उनलाई लुकाएर सुरक्षित स्थानमा राखेको र त्यहीँ उनले निराहार व्रत तथा तपस्या गरी भगवान् शिवलाई पति रूपमा प्राप्त गरेको धार्मिक मान्यता…
भोटेकोशी बाढीपीडितलाई बुटवल हस्पिटलको ७ लाख ७७ हजार सहयोग
स्वास्थ्यसमाचार/भोटेकोशी नदीमा आएको विनाशकारी बाढीबाट प्रभावित नागरिकको उद्धार, राहत तथा पुनःस्थापनाका लागि बुटवल हस्पिटल प्रा.लि.ले ७ लाख ७७ हजार ७ सय ७७ रुपैयाँ आर्थिक सहयोग गरेको छ। अस्पतालका अध्यक्ष चुन्नप्रसाद शर्मा पौडेलले नेपाल सरकारका अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेलाई उक्त रकम बराबरको चेक हस्तान्तरण गर्नुभएको हो। कार्यक्रममा अस्पतालका सञ्चालक एवं जनप्रतिनिधि नरिश्वर शर्मा पनि उपस्थित हुनुहुन्थ्यो। रकम प्रधानमन्त्री दैवी प्रकोप उद्धार कोषमा जम्मा गरिएको अस्पतालले जनाएको छ। प्रभावित नागरिकको उद्धार, राहत तथा पुनःस्थापनामा सहयोग पुग्ने विश्वासका साथ सहयोग गरिएको अध्यक्ष पौडेलले बताउनुभयो। अस्पतालका अनुसार यसअघि पनि प्रभावित क्षेत्रमा जाने अभियन्ता तथा…
स्वास्थ्य कार्यालय रुपन्देहीको समीक्षा: सिद्धार्थ नगरपालिका प्रथम
स्वास्थ्यसमाचार/ स्वास्थ्य कार्यालय रुपन्देहीले आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को वार्षिक स्वास्थ्य समीक्षा सम्पन्न गरेको छ । तिलोत्तमामा दुई दिनसम्म सञ्चालन भएको समीक्षामा जिल्लाका १६ स्थानीय तहमध्ये सिद्धार्थनगर नगरपालिका स्वास्थ्य क्षेत्रको समग्र मूल्याङ्कनमा पहिलो भएको छ । स्वास्थ्य कार्यालयका अनुसार बिभिन्न सूचकका आधारमा गरिएको मूल्याङ्कनमा सिद्धार्थनगरले ७७.२३ अङ्क प्राप्त गरी पहिलो स्थान हासिल गरेको हो । मर्चवारी गाउँपालिका ७४.७२ अङ्कसहित दोस्रो र कञ्चन गाउँपालिका ७२.७७ अङ्कसहित तेस्रो भएका छन् । सम्मरीमाई गाउँपालिका ७२.२८ चौथो र बुटवल उपमहानगरपालिका ६७.२३ पाँचौँ स्थानमा छन् । मायादेवी गाउँपालिका छैटौँ, ओमसतिया सातौँ, देवदह आठौँ, सियारी नवौँ र…
रुपन्देहीमा स्वास्थ्य सेवाको पहुँच बढ्दै, जनशक्ति र पूर्वाधार अभाव कायमै
स्वास्थ्यसमाचार/ रुपन्देहीमा स्वास्थ्य सेवाको पहुँच र उपयोग विस्तार हुँदै गए पनि जनशक्ति, औषधि, उपकरण र पूर्वाधार व्यवस्थापनमा समस्या कायमै रहेको स्वास्थ्य कार्यालयको वार्षिक समीक्षाले देखाएको छ। जिल्लाका ६ वडामा अझै सरकारी स्वास्थ्य संस्था छैनन् भने कतिपय स्थानीय तहमा निर्माण भएका आधारभूत अस्पताल सञ्चालनमा आउन सकेका छैनन्। स्वास्थ्य कार्यालय रुपन्देहीले आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को वार्षिक समीक्षा कार्यक्रममा कतिपय स्वास्थ्य संस्थामा भौतिक पूर्वाधार, क्लिनिकल सेवा, सेवा प्रवाह तथा उपचारसम्बन्धी प्रोटोकलको पालना पर्याप्त नभएको जनाएको छ। औषधि तथा उपकरणको नियमित माग, आपूर्ति, भण्डारण र प्रयोगको अनुगमन गर्नुपर्ने सुझाव दिइएको छ। जिल्लाका अस्पतालमा दैनिक…
नेपालमा एक वर्षमा ७ हजार १३२ जनाले गरे आत्महत्या, दैनिक २० जनाको ज्यान जाने
स्वास्थ्यसमाचार/ नेपालमा आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा ७ हजार १३२ जनाले आत्महत्याका कारण ज्यान गुमाएका छन्। नेपाल प्रहरीको तथ्याङ्क उद्धृत गर्दै स्वास्थ्य सेवा विभाग, इपिडिमियोलोजी तथा रोग नियन्त्रण महाशाखाले विश्व आत्महत्या रोकथाम दिवसको सन्दर्भमा जारी गरेको प्रेस विज्ञप्तिमा यस्तो जानकारी दिइएको हो। उक्त तथ्याङ्कअनुसार नेपालमा दैनिक औसत करिब २० जनाले आत्महत्याका कारण ज्यान गुमाउने गरेका छन्। स्वास्थ्य सेवा विभागले आत्महत्यालाई नेपालमा गम्भीर जनस्वास्थ्य चुनौतीका रूपमा उल्लेख गर्दै रोकथामका प्रयासलाई थप प्रभावकारी, लक्षित र समन्वित बनाउन आवश्यक रहेको जनाएको छ। हरेक वर्ष सेप्टेम्बर १० मा विश्व आत्महत्या रोकथाम दिवस मनाइन्छ। यस वर्ष…



